?REDNIOWIECZNE ODRODZENIE W MUZEUM NARODOWYM

ELIZA ZIEMIŃSKA

WARSZAWA 19.12.2013

ARCHITEKTURA MIEJSCA SZTUKA WYDARZENIA

Otwarte przestrzenie, jasno??, ?wiat?o dzienne - Galeria Sztuki ?redniowiecznej w Muzeum Narodowym w Warszawie zmieni?a si? nie do poznania. Po niemal dwuletnim remoncie ekspozycja zosta?a ponownie otwarta dla zwiedzaj?cych. W nowej ods?onie, za kt?r? odpowiadaj? kuratorzy muzeum i pracownia architektoniczna WWAA, dzie?a sprzed 500 lat zyskuj? drugie ?ycie.
Eksponaty sztuki ?redniowiecznej, nale??ce do zbior?w warszawskiego muzeum, to najbogatsza i najbardziej r??norodna kolekcja tego typu w Polsce. Jej historia zacz??a si? jeszcze w XX-leciu mi?dzywojennym. Po wojnie przywo?ono tu dzie?a z ko?cio??w zagro?onych rabunkiem lub zdewastowanych, kt?rych warunki szkodzi?y ?redniowiecznym obiektom. W?r?d najcenniejszych zabytk?w zgromadzonych w galerii mo?na wymieni? dzie?a takie jak "Pi?kna Madonna z Wroc?awia", "Poliptyk Grudzi?dzki", "Poliptyk Zwiastowania z Jednoro?cem", "Tryptyk z legend? ?wi?tego Stanis?awa Biskupa z P?awna" czy monumentalny o?tarz z Pruszcza Gda?skiego.

- Muzeum Narodowe jest dla nas kluczow? instytucj?. Nie tylko dla mieszka?c?w Warszawy, ale dla wszystkich Polak?w. Chcemy zachowa? wspania?e polskie zabytki dla przysz?ych pokole?. Muzeum Narodowe w Warszawie to per?a w koronie, znajduj? si? tu najcenniejsze zbiory w Polsce. Cho? budynek muzeum wygl?da okazale, ma ju? swoje lata i wymaga jeszcze wiele pracy - m?wi?a Ma?gorzata Omilanowska, podsekretarz stanu w Ministerstwie Kultury i Dziedzictwa Narodowego.

Cho? wi?kszo?? dzie? Galerii ?redniowiecznej zosta?a stworzona z my?l? o architekturze sakralnej, nowe wn?trza muzeum w niczym nie na?laduj? ko?cio?a. Nie ma tu wn?k i ?uk?w. Istotn? zmian? jest tak?e ods?oni?cie okien z widokiem na dziedziniec i zniesienie wt?rnych podzia??w pomieszcze?. Dzi?ki temu przywr?cono dawny kszta?t sal zaprojektowanych przez Tadeusza To?wi?skiego, tw?rc? gmachu MNW. Jednak przede wszystkim ograniczona zosta?a liczba prezentowanych dzie?, dzi?ki czemu mo?na by?o pozwoli? na godn? ekspozycj? naprawd? wa?nych eksponat?w, m.in. rze?by Madonny z warsztatu Petera Parlera, dekoratora katedry w Pradze. Na wystawie znalaz? si? tak?e s?ynny krucyfiks z warsztatu Michaela Pachera, kt?ry zosta? wykorzystany w pracy Jacka Markiewicza "Adoracja" prezentowanej ostatnio w Centrum Sztuki Wsp??czesnej w Warszawie.

- Chcieli?my opowiedzie? o sztuce ?redniowiecznej nie w kategoriach narodowych, nacjonalnych, ale regionalnych. W pierwszej Sali podkre?lamy internacjonalno?? sztuki ?redniowiecznej, kolejne sale to ju? konkretne regiony. Pokazujemy funkcje tej sztuki - medytacja, obrz?dki ?wi?te. Krucyfiksy wisz? wysoko, w przestrzeni, tak jak funkcjonowa?y w swoim pierwotnym otoczeniu. Rze?by s? odsuni?te od ?cian. Mo?na zajrze? za odwroty poliptyk?w, co by?o wcze?niej niemo?liwe - t?umaczy? prof. Antoni Ziemba, kurator Galerii Sztuki ?redniowiecznej.

Minimalistyczna aran?acja wn?trz, zaproponowana przez Natali? Paszkowsk? i Marcina Mostaf? z pracowni WWAA, eksponuje ?redniowieczne eksponaty, a tak?e sam? architektur? budynku Muzeum. Okna zosta?y przes?oni?te metalowymi blachami z dziurkami, ograniczaj?c ilo?? ?wiat?a we wn?trzach, a jednocze?nie tworz?c migotliwy wz?r na posadzce. Tak?e inne elementy wystawiennicze wykonano z blachy - kraw?dzie gi?tych p?aszczyzn s? szlifowane, a ka?dy ekspozytor zosta? dopasowany do konkretnego dzie?a. ?ciany, kt?re zosta?y pomalowane na spokojny, ciemno-grafitowy kolor, stanowi? idealne t?o dla soczystych i szlachetnych ?redniowiecznych barw.

Jesieni? 2014 roku wiedzaj?cym zostanie udost?pniona Galeria Faras, jedyna w Europie ekspozycja ?redniowiecznego malarstwa nubijskiego z doliny Nilu. Otwarcie Galerii Sztuki Staro?ytnej planowane jest w 2015 roku.

Wi?cej: www.mnw.art.pl

Perforowane blachy, którymi przesłonięto okna, rzucają na galerię koronkowy cień. fot. Eliza Ziemińska

Od lewej: Dyrektor MNW Agnieszka Morawińska, prof. Antoni Ziemba, kurator Galerii Sztuki Średniowiecznej, Minister Małgorzata Omilanowska, Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Kultury i Dziedzictwa Narodowego , Agnieszka Kielichanowska, Dyrektor Biura Komunikacji i Odpowiedzialności Społecznej PKO Banku Polskiego, Jacek Olbracht, Dyrektor Generalny w Ministerstwie Kultury i Dziedzictwa Narodowego. fot. Eliza Ziemińska

Pierwsza sala została poświęcona interregionalnej sztuce Północnej Europy. fot. Eliza Ziemińska

Rzeźby zostały odsunięte od ścian. Po prawej - Natalia Paszkowska z pracowni WWAA. fot. Eliza Ziemińska

Większość średniowiecznych rzeźb jest wydrążona od środka. fot. Eliza Ziemińska

Jednym z najtrudniejszych zadań projektantów było dobranie odpowiedniego oświetlenia. Każdy obiekt ma inne wymagania. fot. Eliza Ziemińska