SKLEJKA KRÓLUJE W MOMA

MM

7.3.2012

WYDARZENIA

Ten materiał nigdy nie wzbudzał w Polsce specjalnego entuzjazmu. Kojarzył się głównie z siermiężnym PRL-em i ówczesnymi produktami, na które byliśmy skazani bez możliwości wyboru. Tymczasem na świecie sklejka była jednym z wielu materiałów, któremu uwagę poświęcali najwięksi projektanci. W Muzeum Sztuki Współczesnej w Nowym Jorku otwarto wystawę w całości poświęconą sklejce i jej roli w rozwoju designu.
Oglądając wystawę w MoMA (Museum of Modern Art) nietrudno odgadnąć, że sklejka zrewolucjonizowała XX-wieczne wzornictwo. Powstała jako materiał bardzo demokratyczny, osiągalny właściwie dla wszystkich. Kuratorzy wystawy "Plywood: Material, Process, Form" przypominają chociażby eksperymenty architekta Marcela Breuera, który próbował tworzyć ze sklejki nawet domy. Taką wizję zaproponował w 1943 roku, dokładnie wyliczając na jakie oszczędności mogą liczyć inwestorzy, a te sięgały nawet 70 procent. Nie mówiąc już o innych zaletach, jak ograniczenie wagi podczas transportu czy miejsca podczas przechowywania.

W ten oto sposób sklejka stała się jednym z ulubionych materiałów dla ówczesnych dizajnerów. Stworzona z cienkich arkuszy drewna i utrwalona łączącymi je klejami poddawała się różnym, nawet najbardziej wymyślnym zabiegom. Ze sklejki tworzyli najwięksi, z Alvarem Aalto i Charlesem i Rayem Eamesami na czele. Ich projekty znajdziemy oczywiście na nowojorskiej ekspozycji. - Ekspozycja pomaga w zrozumieniu fenomenu sklejki i tego, czym naprawdę była. Zoptymalizowała podejście do produkcji a projektanci zaczęli wykorzystywać jej walory, jak łatwość wyginania i kształtowania oraz niełamliwość. Stąd jej popularność - przyznaje Juliet Kinchin, kuratorka wystawy.

Na wystawie zobaczymy nie tylko gotowe przedmioty, ale również bogatą dokumentację fotograficzną, szkice, rysunki. Wśród prezentowanych postaci i ich obiektów oprócz Alvara Aalto oraz Charlesa i Raya Eamesów znaleźli się także Eero Saarinen Arne Jacobsen czy Tapio Wirkkala.

Ich wynalazki to oczywiście tylko XX-wieczne doświadczenia ze sklejką, którą reaktywowano po długiej przerwie. Jej historia sięga przecież czasów starożytnego Egiptu, gdzie warstwy drewna łączono ze sobą klejem. Skejka, choć wciąż z niej produkujemy, nie jest już rewolucyjnym materiałem, którego właściwości wciąż się bada i który znajduje zastosowanie w co raz to nowych dziedzinach. Teraz ten "oręż przyszłości" spoczywa w nanomateriałach i włóknach węglowych.

Więcej: www.moma.org

Wystawę można oglądać w Museum of Modern Art w Nowym Jorku. fot. Materiały prasowe

Butterfly Stool autorstwa Sori Yanagi. fot. Materiały prasowe

Playwood Lounge Chair Charlesa i Ray Eamesów. fot. Materiały prasowe

Lounge Chair, zaprojektowany przez Geralda Summersa. fot. Materiały prasowe